Văn hoá

Làng đúc đồng Phước Kiều: bốn trăm năm lửa lò

Khi triều đình cần đúc đỉnh, vạc, súng hay ấn tín, thợ Phước Kiều được gọi ra Phú Xuân. Có người trong số họ được phong chức “Cửu phẩm đội trưởng” [1].

Lò đúc cạnh dinh trấn

Làng nghề hình thành đầu thế kỷ 17, khi dinh trấn Quảng Nam của chúa Nguyễn Hoàng đặt tại Thanh Chiêm [1].

Buổi đầu, thợ làng làm lư và đèn thờ, chuông, chiêng, súng đạn, và cả nồi niêu, xoong chảo [1].

Ra Phú Xuân

Dưới triều Nguyễn, tay nghề thợ Phước Kiều được triều đình dùng tới. Họ được gọi ra kinh đô đúc những thứ quan trọng nhất của một triều đại: đỉnh, vạc, súng và ấn [1].

Từ hợp tác xã đến công ty

Sau năm 1975, làng lập Hợp tác xã chuyên doanh sản xuất nhôm đồng Phước Kiều. Năm 2000, nghệ nhân Dương Ngọc Thắng mở một công ty đúc đồng truyền thống, nhận cả những đơn hàng trang trí cho các khu nghỉ dưỡng [1].

Điều còn chưa rõ

Phước Kiều thường được nhắc là nơi cung cấp chiêng cho các dân tộc Tây Nguyên, với con số hàng nghìn bộ chiêng; chi tiết này chưa có trong nguồn chúng tôi đã mở. Tổ nghề của làng là ai, và hiện còn bao nhiêu lò đỏ lửa, cũng chưa có nguồn đáng tin.

Ít người biết

  • Thợ đúc của làng từng được triều Nguyễn phong chức [1].
  • Sản phẩm buổi đầu của làng có cả súng đạn lẫn nồi niêu [1].
  • Làng nằm ngay trên đất dinh trấn Thanh Chiêm xưa [1].

Đến tận nơi

Làng ở vùng Điện Bàn, giữa Đà Nẵng và Hội An. Cùng vùng có tháp Bằng An; xuôi về biển là phố cổ Hội An.

Nguồn tham khảo

  1. Tạp chí Công Thương, “400 năm làng nghề đúc đồng Phước Kiều”, 12/9/2016, https://tapchicongthuong.vn/400-nam-lang-nghe-duc-dong-phuoc-kieu-44817.htm, truy cập 11/10/2026.