Theo chủ tịch HĐQT công ty chủ đầu tư, A Vương là nhà máy thủy điện lớn đầu tiên của tỉnh Quảng Nam [1]. Nhà máy nằm trên sông A Vương, một nhánh của sông Bung trong hệ thống Vu Gia – Thu Bồn [2].
Sông A Vương
Theo PLO, sông A Vương bắt nguồn từ vùng núi tây bắc giáp biên giới Việt – Lào, rộng 50–100 m, dài 73 km, chảy qua hai huyện Tây Giang và Đông Giang cũ [2]. Từ 7/2025, vùng này thuộc các xã như Tây Giang, Avương, Bến Hiên; nhà máy cụ thể nằm trên đất xã mới nào thì chưa đối chiếu được.
Xây dựng
Ngày 31/8/2003, tại xã Mà Cooih (huyện Đông Giang), Phó Thủ tướng thường trực Nguyễn Tấn Dũng phát lệnh khởi công [4]. Xã Mà Cooih cũ nay thuộc xã Bến Hiên.
Tháng 1/2008, Nhân Dân tả công trường có hơn 400 kỹ sư, công nhân của Licogi 18, tổng cộng gần 2.000 người làm việc; tổng vốn đầu tư hơn 3.807 tỷ đồng [3]. Nhà máy kiểu hở, gồm đập dâng, đập tràn và tuyến năng lượng [3]. Đường hầm dẫn nước xuyên núi được báo này giới thiệu là đường hầm đầu tiên do kỹ sư, công nhân Việt Nam tự thi công bằng công nghệ của mình [3].
Hồ tích nước ngày 14/7/2008; tổ máy 1 phát điện ngày 11/10/2008, tổ máy 2 ngày 28/12/2008 [2]. Ngày 10/7/2010, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng dự lễ khánh thành [1]. Chủ tịch HĐQT công ty nói công trình về trước tiến độ 90 ngày [1].
Vận hành
Ngày 30/10/2022, nhà máy cán mốc 10 tỷ kWh [4]. Từ năm 2008 đến cuối năm 2024, nhà máy phát lên lưới hơn 11,7 tỷ kWh; đến năm 2025, công ty đã nộp ngân sách hơn 2.300 tỷ đồng [2]. Ngoài phát điện, hồ được giới thiệu có vai trò cắt giảm một phần lũ, chống hạn và hạn chế xâm nhập mặn cho hạ du Vu Gia – Thu Bồn [1][3].
Khi dự lễ khánh thành, Thủ tướng lưu ý chăm lo cho đồng bào tái định cư để họ có cuộc sống tốt hơn nơi ở cũ [1]. Công ty kết nghĩa với xã Mà Cooih và đến năm 2024 đã góp hơn 8,5 tỷ đồng cho các hoạt động an sinh xã hội [2].
So sánh: thủy điện Sông Tranh 2 trên sông Tranh, phía nam.
Điều còn chưa rõ
- Điện lượng trung bình năm: 737,3 triệu kWh [2][4] hay 815 triệu kWh [1][3]; có thể là số thiết kế và số thực tế, chưa rõ.
- Vốn đầu tư cuối cùng: Nhân Dân năm 2008 ghi hơn 3.807 tỷ đồng [3]; chưa có số quyết toán.
- Số hộ phải tái định cư và nơi tái định cư chưa có trong các nguồn đã đọc [CẦN KIỂM CHỨNG].
- Vị trí đập và nhà máy theo tên xã mới chưa đối chiếu.
Cập nhật: tháng 10/2026
Nguồn tham khảo
- Nguyễn Vũ, “Khánh thành Nhà máy Thủy điện A Vương”, VnEconomy, 10/7/2010, https://vneconomy.vn/khanh-thanh-nha-may-thuy-dien-a-vuong.htm, truy cập 19/10/2026.
- Pháp Luật TP.HCM, “Nhà máy Thủy điện A Vương cung cấp trên 11,7 tỷ KWh điện, đóng góp vào ngân sách trên 2.300 tỷ đồng”, 23/6/2025, https://plo.vn/nha-may-thuy-dien-a-vuong-cung-cap-tren-117-ty-kwh-dien-dong-gop-vao-ngan-sach-tren-2300-ty-dong-post856690.html, truy cập 19/10/2026.
- Nhân Dân, “Trên công trường thủy điện A Vương”, 27/1/2008, https://nhandan.vn/tren-cong-truong-thuy-dien-a-vuong-post485070.html, truy cập 19/10/2026.
- Tạp chí Công Thương, “Thủy điện A Vương cán mốc 10 tỷ kWh điện, nộp ngân sách hơn 1.750 tỷ đồng”, 16/11/2022, https://tapchicongthuong.vn/thuy-dien-a-vuong-can-moc-10-ty-kwh-dien–nop-ngan-sach-hon-1-750-ty-dong-100631.htm, truy cập 19/10/2026.