Lê Đình Dương học y tại Hà Nội rồi trở về làm việc ở bệnh viện Hội An. Ông tham gia Việt Nam Quang phục hội và được giao một vị trí trong kế hoạch khởi nghĩa năm 1916 tại miền Trung [1].
Từ trường y đến bệnh viện Hội An
Năm 1915, Lê Đình Dương tốt nghiệp Á khôi khóa đầu của trường Cao đẳng Y khoa Đông Dương tại Hà Nội. Cùng khóa, Lê Văn Kỷ đỗ thủ khoa [1].
Sau khi tốt nghiệp, ông được bổ nhiệm làm y sĩ điều trị tại bệnh viện Hội An, rồi làm giám đốc bệnh viện. Nguồn của Cổng thông tin thành phố mô tả ông được giới sĩ phu, người dân và bệnh nhân quý mến vì cách sống bình dị, sự tận tâm với nghề và việc giúp đỡ bệnh nhân nghèo [1].
Vai trò trong kế hoạch khởi nghĩa
Lê Đình Dương gia nhập Việt Nam Quang phục hội và được nguồn gọi là một đảng viên cấp cao. Trong bối cảnh Chiến tranh thế giới thứ nhất ở châu Âu, ông cùng đồng chí tham gia tổ chức cuộc khởi nghĩa dự kiến diễn ra dưới danh nghĩa vua Duy Tân tại Huế và các tỉnh miền Trung [1].
Khoảng tháng 9/1915, hội họp đại hội để bàn kế hoạch. Lê Đình Dương và Nguyễn Thụy, tên người được nguồn ghi thêm một dị bản là Sụy, nhận nhiệm vụ tìm cách tiếp xúc với một viên đại tá người Đức [1].
Tại đại hội lần thứ hai ở Huế vào tháng 3/1916, các đảng viên bầu ông làm Tổng trấn Quảng Nam nếu cuộc khởi nghĩa thành công. Kế hoạch bị phát hiện trước ngày phát động. Ông bị bắt, đưa vào Khánh Hòa rồi đày lên Ban Mê Thuột [1].
Những năm cuối đời
Nguồn cho biết chế độ lao tù khắc nghiệt khiến ông tự tử bằng độc dược và mất năm 1919, ở tuổi 26 [1]. Bài viết không nêu ngày mất cụ thể. Cách kể này là thông tin từ tiểu sử trên Cổng thông tin thành phố, chưa có nguồn thứ hai trong hồ sơ bài để đối chiếu.
Em trai ông là bác sĩ Lê Đình Thám. Cổng thông tin ghi quê ông ở làng Đông Mỹ (Phú Mỹ), huyện Diên Phước, phủ Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam; ghi chú địa giới áp dụng cho bài này xác định quê làng Đông Mỹ (La Kham), nay thuộc xã Gò Nổi [1].
Nguồn cũng ghi chính quyền thành phố đặt tên một con đường Lê Đình Dương, dài 930 m, rộng 9 m, nối đường Trần Phú với đường Hoàng Diệu, địa chỉ khi bài viết đăng là quận Hải Châu [1]. Địa chỉ này cần được hiểu theo địa giới cũ; nguồn không chỉ rõ vị trí hiện nay theo phường mới.
Tra cứu liên quan
- Gia đình: bác sĩ Lê Đình Thám, Lê Đỉnh và chuyến thăm Hương Cảng
- Quê quán: xã Gò Nổi
- Bối cảnh: Phan Châu Trinh, Võ Chí Công
Điều còn chưa rõ
- Nguồn viết Nguyễn Thụy (hay Sụy) nhưng không giải thích dị bản tên gọi [CẦN KIỂM CHỨNG].
- Nguồn không nêu ngày mất cụ thể, tư liệu gốc về vụ bắt giữ và thời gian lưu đày [CẦN KIỂM CHỨNG].
- Địa chỉ hiện nay của đoạn đường Lê Đình Dương cần quy đổi theo ranh giới phường mới; bài nguồn chỉ ghi quận Hải Châu cũ [CẦN KIỂM CHỨNG].
- Các chi tiết về chức vụ dự kiến, hoạt động tổ chức và cái chết chỉ được trình bày trong một nguồn tiểu sử tại đây, cần đối chiếu tư liệu độc lập [CẦN KIỂM CHỨNG].
Cập nhật: tháng 10/2026
Nguồn tham khảo
- Cổng Thông tin điện tử thành phố Đà Nẵng, “Lê Đình Dương (1893 – 1919)”, 14/03/2012, https://danang.gov.vn/en/w/le-dinh-duong-1893-1919-i, truy cập 23/10/2026.