Lịch sử

Di tích cơ sở cách mạng nhà ông Trần Liên ở Quế An

Vịnh biển và thành phố Đà Nẵng nhìn từ núi Sơn Trà
Vịnh biển và thành phố Đà Nẵng nhìn từ núi Sơn Trà. Ảnh minh hoạ: Christophe95, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons.

Cơ sở cách mạng nhà ông Trần Liên tọa lạc tại thôn Châu Sơn, thuộc xã Quế Sơn (trước tháng 7/2025 thuộc xã Quế An, huyện Quế Sơn) [1][2]. Ngày 17/6/2025, địa điểm này được Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Nam cũ ban hành quyết định xếp hạng là Di tích lịch sử cấp tỉnh [1][2]. Sáng ngày 7/10/2025, chính quyền địa phương và gia đình đã tổ chức lễ đón nhận bằng xếp hạng di tích [1][2].

Thân thế ông Trần Liên và cơ sở bí mật

Ông Trần Liên có bí danh là Hương Phán, sinh năm 1908 tại làng Châu Sơn trong một gia đình có truyền thống yêu nước [1][2]. Từ cuối năm 1932, ông bắt đầu tham gia hoạt động và tham gia lãnh đạo phong trào cách mạng tại khu vực xã Quế Phong cũ [1][2].

Trong những năm kháng chiến chống Pháp, quá trình hoạt động của ông gắn liền với lịch sử đấu tranh của Đảng bộ xã Quế Phong cũ [2]. Ngôi nhà của ông tại làng Châu Sơn trở thành nơi nuôi giấu cán bộ, tổ chức hội họp và diễn ra các sự kiện quan trọng của phong trào cách mạng cũng như phong trào quần chúng ở địa phương [1][2]. Ông hy sinh vào ngày 5/3/1955 và được công nhận là liệt sĩ [1][2].

Quá trình bảo tồn và phục dựng nơi thờ tự

Sau khi ông hy sinh, để ghi nhớ những đóng góp của gia đình liệt sĩ Trần Liên cho phong trào cách mạng địa phương trong những năm chiến tranh, bà con lối xóm cùng tộc họ đã đồng lòng dựng lại một ngôi nhà nhỏ bằng tranh tre và vách nứa trên nền đất cũ để làm nơi tri ân, thờ tự [1][2].

Trải qua thời gian dài, ngôi nhà tranh tre ban đầu bị xuống cấp và thường xuyên bị dột nước vào mùa mưa [2]. Đến năm 2004, con cháu trong gia đình đã quyên góp kinh phí để xây cất lại thành một ngôi nhà nhỏ kiên cố hơn bằng tường gạch, trát vữa xi măng và lợp mái tôn làm nơi hương khói thờ tự liệt sĩ [1][2].

Xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh

Ngày 17/6/2025, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Nam cũ đã ban hành Quyết định số 1687 về việc xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh đối với Cơ sở cách mạng nhà ông Trần Liên [1][2].

Sáng ngày 7/10/2025, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Quế Sơn đã tổ chức lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh cho công trình [1][2]. Lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Đà Nẵng đã trực tiếp trao bằng xếp hạng cho đại diện chính quyền địa phương và thân nhân gia đình liệt sĩ Trần Liên [1][2]. Buổi lễ có sự tham dự của đại diện Ban Quản lý Di tích và Danh thắng thành phố, lãnh đạo xã Quế Sơn, nguyên lãnh đạo các xã Quế An và Quế Phong cũ qua các thời kỳ, cùng đại diện Ban Liên lạc kháng chiến xã Sơn Long cũ, các nhân chứng lịch sử và bà con tộc họ [2].

Tra cứu liên quan

Điều còn chưa rõ

  • Hoàn cảnh hy sinh cụ thể của liệt sĩ Trần Liên vào ngày 5/3/1955 chưa được các bài báo mô tả chi tiết [CẦN KIỂM CHỨNG].
  • Các hoạt động cụ thể và tên những cán bộ từng hoạt động, ẩn náu tại ngôi nhà trong từ cuối năm 1932 đến năm 1955 chưa thấy tư liệu nhắc tên riêng [CẦN KIỂM CHỨNG].
  • Quy mô diện tích đất khuôn viên ngôi nhà hiện tại chưa có số đo chi tiết trong nguồn [CẦN KIỂM CHỨNG].

Cập nhật: tháng 10/2026

Nguồn tham khảo

  1. Báo Đà Nẵng, “Xã Quế Sơn đón Bằng xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh \”Cơ sở cách mạng nhà ông Trần Liên\””, 7/10/2025, https://baodanang.vn/xa-que-son-don-bang-xep-hang-di-tich-lich-su-cap-tinh-co-so-cach-mang-nha-ong-tran-lien-3305679.html, truy cập 23/10/2026.
  2. Trang thông tin điện tử xã Quế Sơn – Cổng thông tin thành phố Đà Nẵng, “Xã Quế Sơn đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh đối với Cơ sở cách mạng nhà ông Trần Liên”, 7/10/2025, https://queson.danang.gov.vn/w/xa-que-son-don-nhan-bang-xep-hang-di-tich-lich-su-cap-tinh-doi-voi-co-so-cach-mang-nha-ong-tran-lien, truy cập 23/10/2026.