Quần thể di tích Dốc Gợp nằm ở vùng giáp ranh giữa hai xã Kà Dăng và Mà Cooih cũ, nay thuộc địa bàn xã Bến Hiên (trước tháng 7/2025 thuộc huyện Đông Giang) [1][2]. Khu vực này còn có các tên gọi khác như Hang Gợp, Gợp Ter, hang Dơi hoặc Cổng Trời [1][2]. Nơi đây đã được xếp hạng là Di tích lịch sử cấp tỉnh nhờ gắn liền với các hoạt động kháng chiến và đời sống của đồng bào dân tộc thiểu số địa phương [1][2].
Căn cứ trú ẩn thời chiến
Trong giai đoạn kháng chiến chống Mỹ, hệ thống hang đá tự nhiên tại Dốc Gợp trở thành địa bàn trú ẩn an toàn của bộ đội và người dân địa phương thuộc các xã Kà Dăng, Mà Cooih cùng những vùng lân cận [1][2]. Với vị trí hiểm trở nằm sâu giữa rừng già và núi đá, quần thể này che chở cho lực lượng kháng chiến tránh các đợt càn quét và bom đạn của đối phương [1][2].
Sau chiến tranh, ghi nhận công lao của đồng bào và ý nghĩa lịch sử của căn cứ địa trong cuộc kháng chiến, chính quyền tỉnh Quảng Nam cũ đã quyết định công nhận quần thể Dốc Gợp là Di tích lịch sử cấp tỉnh [1][2].
Địa hình tự nhiên và dấu ấn người Cơ Tu
Di tích nằm cách trung tâm xã Mà Cooih cũ chừng 15 phút di chuyển về hướng làng thanh niên lập nghiệp A Sờ, men theo các lối mòn vượt suối và rừng rậm [1][2]. Cửa vào khu vực có vòm đá tự nhiên xếp theo hình cánh cung lớn, dựng đứng giữa thung lũng sườn núi nên được người dân gọi là “cổng trời” [2].
Bên trong hang là không gian ngầm với nhiều khối thạch nhũ đá có hình dáng khác nhau, người dẫn đường địa phương thường ví như hoa đá [1][2]. Dưới đáy hang có dòng suối nước ngầm chảy qua cùng các ngọn thác đổ xuống lòng hồ [1][2]. Vào mùa mưa dông, nước lũ dâng cao có thể chảy tràn vào trong lòng động [2].
Địa danh này gắn bó mật thiết với phong tục tập quán của cộng đồng người Cơ Tu [1][2]. Tên gọi “hang Dơi” xuất phát từ việc trong hang từng có đàn dơi lớn cư ngụ [1]. Trước đây, vào mỗi mùa đông, người dân trong các làng thường vào hang săn bắt dơi làm thực phẩm dự trữ hoặc làm quà biếu người thân [1]. Các khối đá bên trong cũng được đồng bào gửi gắm qua nhiều câu chuyện kể dân gian truyền miệng [1].
Dự án du lịch sinh thái
Nhằm khai thác tiềm năng cảnh quan và giá trị di tích, chính quyền huyện Đông Giang cũ đã xúc tiến quy hoạch khu vực này thành điểm du lịch sinh thái và trải nghiệm văn hóa bản địa [1][2].
Năm 2018, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Nam cũ chấp thuận chủ trương đầu tư cho Công ty Cổ phần Khu du lịch Hang Gợp (thuộc Tập đoàn FVG) thực hiện dự án Khu du lịch sinh thái Cổng Trời Đông Giang [2]. Dự án có diện tích hơn 145 ha với tổng số vốn đầu tư hơn 400 tỷ đồng, thời gian hoạt động 50 năm kể từ năm 2018 [2]. Quy hoạch khu du lịch bao gồm các phân khu chức năng như khu làng cổ Cơ Tu với mô hình nhà gươl, đài vọng cảnh, khu nghỉ dưỡng và hệ thống hồ suối cảnh quan [2].
Tra cứu liên quan
- Địa phương lân cận: xã Bến Hiên, xã Đông Giang
- Văn hóa bản địa: người Cơ Tu, nhà gươl Cơ Tu
Điều còn chưa rõ
- Năm cụ thể và số quyết định ký công nhận Di tích lịch sử cấp tỉnh đối với quần thể Dốc Gợp chưa được ghi rõ trong các nguồn báo chí đã dẫn [CẦN KIỂM CHỨNG].
- Bản đồ ranh giới khoanh vùng bảo vệ di tích gốc giữa khu vực bảo tồn và khu vực dự án du lịch thương mại chưa có số liệu chi tiết [CẦN KIỂM CHỨNG].
Cập nhật: tháng 10/2026
Nguồn tham khảo
- Báo Đà Nẵng, “Độc đáo hang Gợp”, 28/12/2016, https://baodanang.vn/doc-dao-hang-gop-3100154.html, truy cập 23/10/2026.
- Báo Đà Nẵng, “Ngược đến \”cổng trời\””, 03/11/2018, https://baodanang.vn/nguoc-den-cong-troi-3087152.html, truy cập 23/10/2026.