Đình Phú Trà được cư dân làng Phú Trà xây dựng vào năm 1854 tại thôn Xuân Phú, nay thuộc xã Chiên Đàn (trước 7/2025: xã Tam Thái, huyện Phú Ninh, tỉnh Quảng Nam) [1]. Trải qua thời gian bị tàn phá trong chiến tranh và đợt phục dựng năm 2016, công trình được công nhận là di tích lịch sử cấp tỉnh vào tháng 1/2017 [1].
Nguồn gốc lập đình năm 1854
Theo bài đưa tin ngày 24/3/2017 trên Báo Đà Nẵng, ngôi đình nằm tại địa bàn thôn Xuân Phú, thuộc xã Tam Thái, huyện Phú Ninh cũ [1]. Sau đợt sắp xếp đơn vị hành chính có hiệu lực từ tháng 7/2025, xã Tam Thái cũ hợp nhất vào xã Chiên Đàn mới, cùng địa bàn với các di tích và làng cổ như đình Chiên Đàn, tháp Chiên Đàn và làng Phú Xuân Trung.
Bài báo ghi nhận vào năm 1854, người dân làng Phú Trà tại thôn Xuân Phú đã dựng ngôi đình Phú Trà [1]. Mục đích ban đầu của công trình là làm nơi sinh hoạt tín ngưỡng của dân làng, tưởng nhớ các bậc tiền nhân có công khai cơ lập làng, đồng thời làm nơi thờ sắc phong do nhà vua ban cho làng Phú Trà [1]. Nguồn tin ngắn năm 2017 không nêu chi tiết về kiểu thức kiến trúc gốc, diện tích khuôn viên hay số lượng sắc phong từng được lưu giữ tại đình [1].
Dấu mốc trong hai cuộc chiến tranh
Trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp, đình Phú Trà là địa điểm được cán bộ Việt Minh sử dụng để hội họp, tuyên truyền và tổ chức luyện võ chống ngoại xâm [1]. Cũng trong giai đoạn này, ngôi đình còn được dùng làm kho chứa lương thực để phục vụ hoạt động cách mạng tại địa phương [1].
Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ, lực lượng đối phương đã trưng dụng ngôi đình Phú Trà làm cơ quan hành chính [1]. Theo bài báo trên Báo Đà Nẵng, tại địa điểm này đã diễn ra các cuộc tra tấn nhắm vào cán bộ và đảng viên ở địa phương [1]. Trải qua thời gian chiến tranh, ngôi đình bị tàn phá nặng nề [1].
Phục dựng và xếp hạng di tích cấp tỉnh
Đến năm 2016, với sự hỗ trợ của chính quyền địa phương, người dân thôn Xuân Phú đã đóng góp kinh phí để phục dựng lại hình dáng ngôi đình Phú Trà [1]. Bài báo năm 2017 ghi nhận công trình sau khi phục dựng vào thời điểm đó vẫn còn đơn sơ [1].
Ngày 13/1/2017, UBND tỉnh Quảng Nam cũ ban hành quyết định xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh đối với đình Phú Trà [1]. Sáng 24/3/2017, UBND xã Tam Thái cũ đã tổ chức lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh cho công trình, tạo cơ sở pháp lý để địa phương tiếp tục trùng tu và khôi phục di tích lịch sử văn hóa này [1].
Tra cứu liên quan
- Đơn vị hành chính và vùng phụ cận: xã Chiên Đàn, xã Phú Ninh
- Di tích và làng cổ cùng xã: đình Chiên Đàn, tháp Chiên Đàn, làng Phú Xuân Trung
- Tra cứu địa giới: bảng tra phường, xã Đà Nẵng, quận, huyện cũ thuộc phường, xã nào
Điều còn chưa rõ
- Kiến trúc ban đầu năm 1854, quy mô diện tích và số lượng sắc phong của làng Phú Trà chưa được nêu trong bản tin xếp hạng di tích năm 2017 [1] [CẦN KIỂM CHỨNG].
- Số hiệu quyết định xếp hạng di tích ngày 13/1/2017 và kinh phí cụ thể của đợt phục dựng năm 2016 không được bài báo ghi rõ [1] [CẦN KIỂM CHỨNG].
- Tình trạng trùng tu, khôi phục các hạng mục của đình Phú Trà từ sau lễ đón bằng tháng 3/2017 đến nay chưa có thông tin cập nhật trong nguồn [1] [CẦN KIỂM CHỨNG].
Cập nhật: tháng 10/2026
Nguồn tham khảo
- Báo Đà Nẵng, Hải Châu, “Phú Ninh: Đình Phú Trà được công nhận di tích lịch sử cấp tỉnh”, 24/3/2017, https://baodanang.vn/phu-ninh-dinh-phu-tra-duoc-cong-nhan-di-tich-lich-su-cap-tinh-3098681.html, truy cập 23/10/2026.
