Tòa nhà từng là nơi làm việc của các viên đốc lý người Pháp, rồi của thị trưởng, rồi của ủy ban và hội đồng nhân dân thành phố. Từ ngày 28/3/2025, nó thuộc về người xem: đây là Bảo tàng Đà Nẵng [1][2].
Một trăm hai mươi lăm năm quyền lực
Tòa Đốc lý do một kiến trúc sư người Pháp thiết kế theo phong cách Tân cổ điển, khởi công năm 1898 và khánh thành năm 1900 [2]. Đốc lý là chức quan Pháp đứng đầu thành phố nhượng địa, khi ấy mang tên Tourane.
Tháng 7/1945, đây là nơi làm việc của thị trưởng do chính phủ Trần Trọng Kim bổ nhiệm; về sau là Tòa thị chính Đà Nẵng. Ngày 29/3/1975, lá cờ của Mặt trận Dân tộc Giải phóng được kéo lên nóc tòa nhà [2]. Sau đó, nơi này là trụ sở ủy ban tỉnh Quảng Nam – Đà Nẵng rồi của thành phố [1].
Rời thành Điện Hải
Trước đó, bảo tàng nằm trong khuôn viên thành Điện Hải. Năm 2020, thành phố quyết định chuyển bảo tàng ra khỏi di tích để trả lại tòa thành [2].
Công trình mới khởi công ngày 4/6/2021, gồm việc cải tạo các tòa nhà cũ và xây thêm một khối mới phía đường Trần Phú, tổng vốn 504,9 tỉ đồng từ ngân sách thành phố [1][2]. Tổng diện tích sàn khoảng 8.600 m² [1].
Phần trưng bày chia thành chín chuyên đề, với gần 3.000 tài liệu, hiện vật được chọn từ kho 27.000 [1][2].
Ít người biết
- Tòa nhà đã 125 tuổi vào ngày trở thành bảo tàng [1].
- Bảo tàng chỉ trưng bày khoảng một phần chín số hiện vật mình có [1][2].
- Bảo tàng giữ 11 khẩu súng thần công đào được ở thành Điện Hải, như bài về tòa thành đã ghi.
Đến tận nơi
Bảo tàng nằm bên sông Hàn, gần tòa nhà Trung tâm Hành chính, cùng trục đường với chợ Hàn và nhà thờ Con Gà. Giá vé và ngày mở cửa đã thay đổi vài lần kể từ khi khánh thành; nên xem thông báo của bảo tàng trước khi đi.
Nguồn tham khảo
- VOV, “Đà Nẵng khánh thành bảo tàng hiện đại, điểm nhấn văn hóa bên bờ sông Hàn”, 28/3/2025, https://vov.vn/van-hoa/da-nang-khanh-thanh-bao-tang-hien-dai-diem-nhan-van-hoa-ben-bo-song-han-post1187854.vov, truy cập 11/10/2026.
- Sài Gòn Giải Phóng, “Bảo tàng Đà Nẵng: Biểu tượng lịch sử – văn hóa bên bờ sông Hàn”, 28/3/2025, https://www.sggp.org.vn/bao-tang-da-nang-bieu-tuong-lich-su-van-hoa-ben-bo-song-han-post788042.html, truy cập 11/10/2026.
