Công trình

Đình Nam Thọ

Bãi cát và sườn rừng bán đảo Sơn Trà
Bãi cát và sườn rừng bán đảo Sơn Trà. Ảnh minh hoạ: Christophe95, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons.

Đình Nam Thọ nằm ở khu vực Nam Thọ, nay thuộc phường Sơn Trà, chân bán đảo Sơn Trà (trước tháng 7/2025 thuộc phường Thọ Quang, quận Sơn Trà) [2]. Theo sử liệu nghiên cứu được ghi trong nguồn báo chí, đình được khởi dựng vào ngày 12-6 năm Canh Ngọ 1690 cùng thời điểm thành lập xã hiệu Nam An [2]. Ngôi đình lưu giữ 35 đạo sắc phong của các triều vua và hai ngôi mộ tiền hiền ngay trong khuôn viên [2].

Lịch sử di dời và các lần sửa chữa

Theo tư liệu công bố trên Báo Đà Nẵng năm 2017, nguồn sử liệu nghiên cứu ghi ngày dựng đình là 12-6 năm Canh Ngọ 1690, gắn liền với việc thành lập xã hiệu Nam An (sau đổi thành Thọ An, thuộc phường Thọ Quang cũ) [2]. Bài báo cũng viết công trình dựng “cách đây gần 500 năm”, con số này không khớp với mốc Canh Ngọ 1690 cũng nêu trong bài [2].

Khởi đầu, đình Nam Thọ làm bằng tranh, có bốn mái, các cột gỗ thắt bằng dây mây [2]. Đến năm 1714, đình được dựng lại tại địa điểm Trảng Dài Cây Me [2]. Năm 1720, công trình tiếp tục được chuyển sang xứ Nam Thọ ở vị trí Vũng Chấp [2].

Năm 1937, người dân trong làng quyên góp kinh phí và ngày công để sửa chữa, xây lại phần hậu tâm, tôn cao nền lợp ngói và dựng tường bằng đá vôi [2]. Đến năm 1966, đình được xây thêm phần tiền đình [2].

Bố cục kiến trúc và thờ tự

Đình Nam Thọ mang kết cấu kiến trúc tôn giáo truyền thống gồm ba gian hai chái, chính diện có hai cột bằng gỗ mít nâng đỡ [2]. Trên hai bàn thờ đặt hai bài vị khắc hai chữ “Long phi” bên tả và “Phụng võ” bên hữu [2]. Đình thờ thần hoàng cùng hai vị tiền hiền Trương Công Bậc và Nguyễn Hữu Chỡ [2].

Khuôn viên đình có tường rào bao bọc, phía trước dựng bình phong cùng một cổng lớn và hai cổng nhỏ dẫn vào sân rộng [2]. Bên trong khuôn viên vẫn bảo tồn hai ngôi mộ của hai vị tiền hiền làng Nam Thọ [2].

Về mặt hiện vật tư liệu, đình bảo tồn 35 đạo sắc phong của các triều vua [2]. Theo Báo Đà Nẵng, đây là công trình đình làng có số lượng sắc phong nhiều nhất so với các di tích cấp thành phố vào thời điểm bài báo ghi nhận [2]. Sinh hoạt cộng đồng tại đình diễn ra định kỳ hằng năm vào ngày 12-6 âm lịch (ngày lập làng, cầu quốc thái dân an) và ngày 2-8 âm lịch (ngày giỗ tiền hiền) [2].

Tình trạng bảo tồn và dự án tu bổ

Năm 2000, Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng ra quyết định công nhận đình Nam Thọ là “Di tích lịch sử văn hóa” [2]. Đến năm 2006, thành phố tiếp tục xếp hạng công trình là “Di tích kiến trúc nghệ thuật” [2].

Do nằm sát dải ven biển, công trình chịu tác động thường xuyên từ gió và hơi nước mặn, dẫn đến tình trạng mục rỗng hệ khung gỗ gồm rui, đòn tay, kèo, xuyên trính và gây dột trên mái ngói [2]. Đề án “Bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa thành phố Đà Nẵng, giai đoạn 2016 – 2020” đã đưa công trình vào danh mục chuẩn bị đầu tư với dự kiến mức kinh phí 1,2 tỷ đồng, phân kỳ trong các năm 2018 (50 triệu đồng), 2019 (950 triệu đồng) và 2020 (240 triệu đồng) [2].

Ngày 11/10/2018, Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng ban hành Quyết định số 4596/QĐ-UBND phê duyệt chủ trương đầu tư xây dựng Dự án bảo tồn, tu bổ, phục hồi di tích Đình Nam Thọ tại phường Thọ Quang, quận Sơn Trà [1].

Tra cứu liên quan

Điều còn chưa rõ

  • Nguồn Báo Đà Nẵng năm 2017 vừa viết đình dựng “cách đây gần 500 năm” vừa ghi mốc “ngày 12-6 năm Canh Ngọ 1690”, hai dữ kiện thời gian này mâu thuẫn về khoảng cách năm [CẦN KIỂM CHỨNG].
  • Danh mục niên đại chi tiết và nội dung phong tặng của 35 đạo sắc phong triều vua [CẦN KIỂM CHỨNG].
  • Tình trạng hoàn thành thực tế của dự án tu bổ sau Quyết định số 4596/QĐ-UBND năm 2018 [CẦN KIỂM CHỨNG].

Cập nhật: tháng 10/2026

Nguồn tham khảo

  1. Cổng Thông tin điện tử thành phố Đà Nẵng, “Quyết định số 4596/QĐ-UBND ngày 11/10/2018 Về việc phê duyệt chủ trương đầu tư xây dựng Dự án: Bảo tồn, tu bổ, phục hồi di tích Đình Nam Thọ. Địa điểm: Phường Thọ Quang, quận Sơn Trà, TP.Đà Nẵng”, 31/10/2018, https://danang.gov.vn/vi/web/dng/w/quyet-dinh-so4596qd-ubnd-ngay-11102018-ve-viec-phe-duyet-chu-truong-dau-tu-xay-dung-du-an-bao-ton-tu-bo-phuc-hoi-di-tich-dinh-nam-tho-dia-diem-phuong-tho-quang-quan-son-tra-tpda-nang-i, truy cập 23/10/2026.
  2. Báo Đà Nẵng, “Đình Nam Thọ xuống cấp”, 15/07/2017, https://baodanang.vn/dinh-nam-tho-xuong-cap-3230894.html, truy cập 23/10/2026.