Nhạc sĩ Lê Trọng Nguyễn là tác giả của bản tình ca “Nắng chiều”, tác phẩm gắn liền với việc mở đường cho giai điệu Boléro trong tân nhạc Việt Nam [1][4]. Sinh ra tại xứ Quảng, ông từng dạy nhạc tại Hội An và là thành viên hàm thụ của Hiệp hội Các tác giả, nhạc tác gia và nhà sản xuất âm nhạc Pháp (SACEM) [1].
Thân thế và thời gian ở Hội An
Lê Trọng Nguyễn tên thật là Lê Trọng, chữ Nguyễn đứng sau là họ của mẹ ông [1]. Ông sinh năm 1926 trong một gia đình nhà giáo [1][4], từng là giáo viên dạy nhạc tại Trường Trung học Nguyễn Duy Hiệu [1].
Ngôi nhà của gia đình ông tại Hội An trước đây là Trường Tư thục Hoàng Hồ, nằm trên đường Nhật Bản (thời trước năm 1975 đổi tên là đường Cường Để, nay là đường Trần Phú trong khu phố cổ Hội An) [1]. Cổng sau ngôi nhà này mở ra khoảng sân của chùa Bà Mụ [1]. Nhạc sĩ Vũ Đức Sao Biển là một trong những học trò của ông [2].
Ca khúc Nắng chiều và điệu Boléro
Theo các bài viết trên Báo Đà Nẵng, nguồn cảm hứng để Lê Trọng Nguyễn viết “Nắng chiều” xuất phát từ mối tình với một cô gái gốc Quy Nhơn từng sống tại Hội An [1][4]. Năm 1952, trong một chuyến đi chơi ở Huế, ông hoàn thành ca khúc này và ghi chú thể điệu dưới tên tác phẩm là “Rumba – Boléro” [1].
Về mặt nhạc lý, bài hát viết ở chủ âm Sol trưởng, đến đoạn giữa biến tấu chuyển sang Mi thứ [1]. Tác giả dùng tiết tấu Boléro nhưng làm chậm nhịp, giảm bớt nốt trong ô nhịp và sử dụng các nốt hoa mỹ để gần gũi với phong cách âm nhạc Việt Nam [1]. Chuyên mục trên Báo Thanh Niên nhận xét bài hát mang cung trưởng trẻ trung, thể hiện nét buồn mà không bi lụy [3]. Tác phẩm được xem là ca khúc mở đầu cho khuynh hướng viết ca khúc theo điệu Boléro tại Việt Nam [1][4].
Năm 1953, ca sĩ Minh Trang tại Huế được hãng đĩa Tân Thanh mời vào Sài Gòn thu âm “Nắng chiều” lần đầu tiên, với bản hòa âm do chính tác giả biên soạn [1][4]. Sau đó, các nhà xuất bản Tinh Hoa Huế, Tinh Hoa Sài Gòn và An Phú liên tiếp in các bản rời của tác phẩm, mỗi lần xuất bản khoảng 3.000 bản [1].
Lan tỏa sang các nước châu Á
Năm 1958, nữ ca sĩ kiêm nhạc sĩ Nhật Bản Midori Satsuki gặp Lê Trọng Nguyễn ký hợp đồng để viết “Nắng chiều” sang tiếng Nhật [4]. Đến năm 1960, ca sĩ Kỷ Lộ Hà của Đài Loan đến Sài Gòn ký hợp đồng thu thanh bài hát bằng tiếng Quan Thoại [4]. Sau đó, tác phẩm tiếp tục được dịch sang tiếng Thái và tiếng Khmer [4].
Các sáng tác khác và đêm nhạc tưởng niệm
Lê Trọng Nguyễn qua đời vào năm 2004 [2]. Đến tháng 12/2006, phòng trà ATB tại Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức chương trình đêm nhạc đầu tiên dành riêng cho các sáng tác của ông mang chủ đề “Nắng chiều” [2].
Chương trình giới thiệu 15 ca khúc của nhạc sĩ Lê Trọng Nguyễn, gồm: “Nắng chiều”, “Bến giang đầu”, “Nắng chiều 2” (1959), “Cát biển” (1964, lời Y Vân), “Sao đêm” (1963), “Chiều bên giáo đường” (1962), “Lá rơi bên thềm” (1966, lời Nguyễn Hiền), “Tìm nơi em” (1969), “Khi bóng đêm về” (1958), “Chim chiều không tổ”, “Sóng nước viễn phương” (1980, lời Thẩm Oánh), “Thuyền lãng tử”, “Nhìn biển bơ vơ”, “Cung điện buồn” và “Ngày mai trời lại sáng” [2].
Tra cứu liên quan
- Nhạc sĩ cùng quê hương: nhạc sĩ La Hối
- Địa bàn hoạt động: phường Hội An, Phố cổ Hội An
- Nhân vật xứ Quảng: danh nhân xứ Quảng
- Đơn vị hành chính: bảng tra phường xã Đà Nẵng
Điều còn chưa rõ
- Nơi sinh: bài viết của tác giả Vũ Đức Sao Biển trên Báo Đà Nẵng ghi ông sinh năm 1926 tại Điện Bàn [1], trong khi bài viết của tác giả Phi Khanh trên cùng báo lại ghi sinh năm 1926 tại Hội An [4] [CẦN KIỂM CHỨNG].
- Ngày và tháng sinh, ngày mất cụ thể của ông: các nguồn bài viết chỉ ghi năm sinh 1926 và năm mất 2004 [1][2][4] [CẦN KIỂM CHỨNG].
- Địa điểm an táng của nhạc sĩ sau khi qua đời năm 2004 chưa được các nguồn tư liệu nêu trên đề cập [CẦN KIỂM CHỨNG].
Cập nhật: tháng 11/2026
Nguồn tham khảo
- Vũ Đức Sao Biển, “Người Quảng khai phá giai điệu Boléro”, Báo Đà Nẵng, 26/01/2020, https://baodanang.vn/nguoi-quang-khai-pha-giai-dieu-bolero-3027499.html, truy cập 06/11/2026.
- K.Linh, “Đêm nhạc đầu tiên dành cho NS Lê Trọng Nguyễn”, Báo Tuổi Trẻ, 17/12/2006, https://tuoitre.vn/dem-nhac-dau-tien-danh-cho-ns-le-trong-nguyen-178251.htm, truy cập 06/11/2026.
- Báo Thanh Niên, “Nắng chiều: tin tức, hình ảnh, video, bình luận mới nhất”, https://thanhnien.vn/nang-chieu-tags534624.html, truy cập 06/11/2026.
- Phi Khanh, “Bolero và \”Nắng chiều\””, Báo Đà Nẵng, 01/04/2016, https://baodanang.vn/bolero-va-nang-chieu-3028800.html, truy cập 06/11/2026.